به گزارش خبرنگار گروه سیاسی پایگاه خبری تحلیلی کرد امروز، در روزگاری که تلفن‌های هوشمند و شبکه‌های اجتماعی به بخش جدایی‌ناپذیر زندگی نوجوانان تبدیل شده‌اند، دیگر نمی‌توان حضور نسل جدید در فضای مجازی را نادیده گرفت.

دختران نوجوان نیز به‌عنوان یکی از گروه‌های مهم و تأثیرپذیر جامعه، بخش قابل‌توجهی از اوقات خود را در این فضا سپری می‌کنند، فضایی که اگرچه فرصت‌های ارزشمندی برای یادگیری، ارتباطات اجتماعی، شکوفایی استعدادها و افزایش آگاهی فراهم می‌کند، اما در صورت نبود آموزش و نظارت صحیح، ممکن است زمینه‌ساز آسیب‌های فردی و اجتماعی شود.

در همین راستا، نشست کاظم شرکائیان، دادستان شهرستان دهگلان، با والدین دانش‌آموزان دختر در کانون فرهنگی تربیتی شهید مطهری برگزار شد تا ابعاد مختلف تأثیر فضای مجازی بر نوجوانان و راهکارهای پیشگیری از آسیب‌های احتمالی مورد بحث‌وبررسی قرار گیرد.

والدین، نخستین مسئولان مراقبت از فرزندان
کاظم شرکائیان، دادستان شهرستان دهگلان، در این نشست با اشاره به اهمیت دوران نوجوانی و حساسیت‌های تربیتی این دوره اظهار داشت: نوجوانی یکی از مهم‌ترین مراحل شکل‌گیری شخصیت، هویت فردی و اجتماعی انسان است و در این دوران، نوع ارتباط نوجوان با محیط پیرامون، دوستان، خانواده و رسانه‌ها می‌تواند تأثیرات عمیقی بر آینده او داشته باشد.

شرکائیان با بیان اینکه فضای مجازی به‌خودی‌خود پدیده‌ای منفی نیست، عنوان کرد: نمی‌توان نوجوانان را از فناوری‌های روز و امکانات ارتباطی جهان محروم کرد، بلکه باید شیوه صحیح استفاده از این امکانات را به آنان آموزش داد، مسئله اصلی، چگونگی حضور در فضای مجازی، نوع ارتباطات، محتوای دریافت‌شده و میزان آگاهی کاربران از تهدیدهای احتمالی است.

دادستان دهگلان تأکید کرد: خانواده‌ها باید نسبت به فعالیت فرزندان خود در شبکه‌های اجتماعی حساس باشند و بدانند فرزندانشان با چه افرادی ارتباط برقرار می‌کنند، چه محتوایی را دنبال می‌کنند و چه اطلاعاتی از زندگی شخصی و خانوادگی خود را در اختیار دیگران قرار می‌دهند.

اعتمادسازی به‌جای نظارت‌های صرفاً محدودکننده
یکی از موضوعات مهم مطرح‌شده در این نشست، ضرورت ایجاد ارتباط صمیمانه میان والدین و فرزندان بود، موضوعی که گاهی در هیاهوی زندگی روزمره و مشغله‌های خانوادگی مورد غفلت قرار می‌گیرد.

شرکائیان با تأکید بر اینکه برخوردهای صرفاً سلبی و محدودکننده همیشه نمی‌توانند راهکار مؤثری باشند، افزود: والدین باید پیش از هر چیز اعتماد فرزندان خود را جلب کنند تا نوجوان در مواجهه با مشکلات، تهدیدها، ارتباطات مشکوک یا درخواست‌های نامتعارف در فضای مجازی، بدون ترس و نگرانی موضوع را با خانواده در میان بگذارد.

به گفته وی، اگر نوجوان احساس کند که در محیط خانواده شنیده می‌شود و والدین بدون پیش‌داوری به صحبت‌های او توجه می‌کنند، احتمال پنهان‌کاری و گرفتار شدن در موقعیت‌های آسیب‌زا کاهش پیدا می‌کند.

از تهدیدهای پنهان تا آسیب‌های اجتماعی
فضای مجازی تنها به انتشار تصاویر، سرگرمی و گفت‌وگوهای روزمره محدود نمی‌شود، گاهی ارتباط با افراد ناشناس، اعتماد بی‌جا به کاربران، انتشار اطلاعات شخصی، سوءاستفاده از تصاویر، فریب‌های اینترنتی، تهدید و اخاذی سایبری می‌تواند پیامدهایی جدی برای نوجوانان به همراه داشته باشد.

دادستان شهرستان دهگلان در این زمینه بر ضرورت افزایش سواد رسانه‌ای خانواده‌ها تأکید کرد و گفت: شناخت شیوه‌های سوءاستفاده در فضای مجازی، آگاهی از حقوق قانونی و آشنایی با نحوه مواجهه با تهدیدها، از جمله موضوعاتی است که باید در برنامه‌های آموزشی خانواده‌ها موردتوجه قرار گیرد.

وی همچنین به اهمیت پیشگیری پیش از وقوع آسیب اشاره و اذعان داشت: بسیاری از مشکلات اجتماعی زمانی قابل‌کنترل و مدیریت هستند که خانواده و نهادهای مسئول، نشانه‌های اولیه خطر را به‌موقع شناسایی کنند.

دختران نوجوان، نیازمند حمایت، آگاهی و فرصت برابر
شرکائیان تشریح کرد: دختران نوجوان در مرحله‌ای از زندگی قرار دارند که نیازمند توجه، محبت، هویت‌یابی و کسب استقلال شخصیتی هستند، در چنین شرایطی، فضای مجازی می‌تواند هم به بستری برای رشد علمی و فرهنگی آنان تبدیل شود و هم در صورت استفاده نادرست، زمینه‌ساز مقایسه‌های آسیب‌زا، کاهش اعتمادبه‌نفس، وابستگی به تأیید دیگران و شکل‌گیری روابط ناسالم باشد.

وی در ادامه یادآور شد: مسئولیت خانواده‌ها تنها کنترل مدت‌زمان استفاده از تلفن همراه نیست، بلکه باید به فرزندان خود قدرت تشخیص، تفکر انتقادی و مهارت نه گفتن را آموزش دهند.

دادستان دهگلان تصریح نمود: والدین باید به دختران نوجوان بیاموزند که ارزش و هویت آنان به تعداد دنبال‌کنندگان، پسندیدن‌ها و واکنش‌های کاربران در شبکه‌های اجتماعی وابسته نیست و هیچ ارتباط مجازی نباید امنیت، آرامش، عزت‌نفس و حریم خصوصی آنان را تهدید کند.

مدرسه، خانواده و دستگاه قضایی در یک مسیر مشترک
شرکائیان در ادامه تأکید نمود: برگزاری نشست‌هایی ازاین‌دست در محیط‌های فرهنگی و آموزشی، فرصتی برای نزدیک‌تر شدن خانواده‌ها به نهادهای مسئول و افزایش آگاهی عمومی درباره مسائل روز جامعه است.

وی اضافه کرد: بدون تردید، مقابله با آسیب‌های اجتماعی تنها بر عهده یک دستگاه یا نهاد نیست، آموزش‌وپرورش، خانواده‌ها، مراکز فرهنگی، دستگاه قضایی و رسانه‌ها هرکدام سهمی مهم در این مسیر دارند و هماهنگی میان این مجموعه‌ها می‌تواند زمینه‌ساز ایجاد محیطی امن‌تر برای رشد نسل نوجوان باشد.

پیشگیری از خانه آغاز می‌شود
فضای مجازی نه دشمن قطعی نوجوانان است و نه فضایی کاملاً بی‌خطر، بلکه بستری است که کیفیت استفاده از آن، میزان آگاهی و همراهی خانواده‌ها، آثار مثبت یا منفی آن را تعیین می‌کند.

نشست دادستان دهگلان با والدین دانش‌آموزان در کانون شهید مطهری، یادآور یک حقیقت مهم بود: برای کاهش آسیب‌های اجتماعی، پیش از برخوردهای قضایی باید به سراغ آموزش، آگاهی‌بخشی و تقویت بنیان خانواده رفت، چراکه خانواده آگاه و همراه، مطمئن‌ترین پناهگاه دختران نوجوان در مواجهه با فرصت‌ها و تهدیدهای دنیای مجازی است.